نقش رسانه‌ها در میزان آشنایی دانشجویان با فرقه‌های شیطان‌پرستی (مطالعۀ موردی: دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد اردبیل)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دکترای فلسفه و کلام اسلامی، استادیارگروه الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه آزاد اسلامی. اردبیل، ایران

چکیده

هدف: هدف این نوشتار، بررسی نقش رسانه‌ها در میزان آشنایی دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد اردبیل با فرقه‌های شیطان‌پرستی بود. روش: پژوهش حاضر به لحاظ هدف، از نوع کاربردی و به لحاظ روش، از نوع همبستگی است و برای جمع‌آوری داده‌ها از ابزار پرسشنامۀ محقق‌ساخته با سؤالات بسته‌پاسخ در طیف پنج‌گزینه‌ای لیکرت استفاده شده است. یافته‌ها: آشنایی با شیطان‌پرستی در بین دختران و پسران به صورت معناداری پایین‌تر از میانگین نظری است؛ میزان آشنایی دانشجویان پسر به صورت معناداری بیشتر از دانشجویان دختر است؛ تفاوت میانگین مشاهده‌شده در بین گروههای تحصیلی معنادار نیست؛ بین منابع رسانه‌ای آشنایی دانشجویان دختر و پسر با فرقه‌های شیطان‌پرستی تفاوت معناداری وجود ندارد؛ همچنین بین متغیّرهای پایگاههای اجتماعی- اقتصادی دانشجویان و میزان آشنایی با فرقه‌های شیطان‌پرستی رابطۀ‌ معناداری وجود نداشت. نتیجه گیری: در میان منابع آشنایی دانشجویان با فرقه‌های شیطان‌پرستی، رسانه‌ها نقش مؤثری دارند. تعدّد منابع رسانه‌ای، سهولت استفاده و ارتباط فوری، عدم محدودیت در تولید محتوا، تعامل مخاطب، غیر رسمی بودن فضای شبکه‌های اجتماعی، نداشتن تیم تحریریه در تولید محتوا، سانسور کمتر و قیمت کمتر، باعث می‌شود نقش این رسانه‌ها در ترویج افکار و شکل‌دهی به فرهنگ و اندیشه پررنگ باشد.

کلیدواژه‌ها


  • اسحاقی، سید حسین(1393). فرزندان شیطان: شیطان‌پرستی در بوتۀ نقد و نظر. قم:‌هاجر.
  • بهرامیان، شفیع و شیرزاد بخشی(1391). کتاب رسانه‌شناسی کاربردی(روابط عمومی و مدیریت امور فرهنگی). تهران: سخنوران.
  • دادگران، سید محمد(1391). مبانی ارتباطات جمعی. تهران: فیروزه، چ هجدهم.
  • ساروخانی، باقر(1390). جامعه‌شناسی ارتباطات. تهران: اطلاعات، چ بیست و پنجم.
  • زمانی، بی‌بی‌عشرت و همکاران(1389). «بررسی میزان آشنایی دانشجویان دانشگاه اصفهان با فرقه‌های شیطان‌پرستی با تأکید بر نقش رسانه‌ها و پایگاه اجتماعی- اقتصادی». مطالعات فرهنگی و ارتباطات، دورۀ ششم، ش 18: 202-181.
  • عابدینی، یاسمین و بی‌بی عشرت زمانی(1390). «گزارشی مقدماتی از علل گرایش نوجوانان و جوانان به فرقه‌های شیطان‌پرستی از دیدگاه دانشجویان دانشگاه اصفهان». علوم روان‌شناختی، ش 38: 255-242.
  • فریزر، رابرت و جیمز جرج فریزر(1384). شاخۀ زرین، پژوهشی در جادو و دین. ترجمۀ کاظم فیروزمند. تهران: آگاه، چ دوم.
  • کازنو، ژان(1364). جامعه‌شناسی وسایل ارتباط جمعی. ترجمۀ باقر ساروخانی و منوچهر محسنی. تهران: اطلاعات.
  • لانتیه، ژاک(1373). دهکده‌های جادو؛ جادو و جادوگری در قبایل انسانهای نخستین. ترجمۀ مصطفی موسوی. تهران: بهجت.
  • مظاهری سیف، حمیدرضا و حمزه شریفی‌دوست(1391). نگاهی متفاوت به شیطان‌گرایی. قم: صهبای یقین.
  • مک‌لوهان، مارشال(1354). آیینه‌های جیبی آقای مک‌لوهان. ترجمۀ ابراهیم رشیدپور. تهران: رادیو و تلویزیون.
  • هاینینگ، پیتر(1377). سیری در تاریخ جادوگری. ترجمۀ‌هایده تولایی. تهران: آتیه.
  • Dyrendal, Asbjorn (2005). “Media constructions of Satanism in Norway”. Encyclopedia of “Western esotericism in Scandinavia”. Chapter 60: 481-488.
  • Lewis, James R. (2001). “Who serves Satan? A demographic and ideological profile”. Marburg Journal of Religion, 6(2): 1-25.
  • Abedini, Yasamin & Bibi Ishrat Zamani (2011). “A Preliminary Report on the Causes of Adolescents and Youth Tendency to Satanist Sects from the Perspective of Isfahan University Students”. Psychological Sciences, No. 38: 242-255.
  • Bahramian, Shafi & Shirzad Bakhshi (2012). Book of Applied Media Studies (Public Relations and Cultural Affairs Management). Tehran: Sokhanvaran Publications.
  • Cazeneuve, Jean (1985). Sociology of Mass Media. Translated by Baqer Sarukhani and Manouchehr Mohseni. Tehran: Information Publishing.
  • Dadgaran, Seyed Mohammad. (2012). Fundamentals of Mass Communication. Tehran: Firoozeh Publishing, 18th
  • Fraser, Robert & James George Frazer (2005). The Golden Bough: A Study in Magic and Religion. Translated by Kazem Firoozmand. Tehran: Agah Publications, Second Edition.
  • Heinning, Peter (1998). The Anatomy of Witchcraft. Translated by Hayedeh Toulai. Tehran: Atieh Publishing.
  • Ishaqi, Seyed Hossein (2014). Children of Satan: Satanism in the Crucible of Criticism and Opinion. Qom: Hajar Publishing Center.
  • Lantie, Jacques (1994). Villages of magic, witchcraft and sorcery in the tribes of early humans. Translated by Mostafa Mousavi. Tehran: Behjat Publications.
  • Mazaheri Seif, Hamidreza & Hamzeh Sharifi Doust (2012). A Different Look at Satanism. Qom: Sehbai Yaqin Publications.
  • McLuhan, Marshall (1975). McLuhan's Pocket Mirrors. Translated by Ibrahim Rashidpour. Tehran: Radio and Television Publishing Office.
  • Sarukhani, Baqir (2011). Sociology of Communication. Tehran: Information Publishing, Twenty-fifth Edition.
  • Zamani, Bibi Ishrat & et al. (1990). “Study of the familiarity of Isfahan University students with satanic sects with emphasis on the role of media and socio-economic status”. Cultural Studies and Communication Quarterly, Vol. 6, No. 18: 181-202.